نویسنده: دکتر رحیم عفیفی

آنچه در کتاب حاضر گردآوری شده است شامل دو بخش است:

بخش اول:  سی و دو گفتار به زبان پهلوی ساسانی و خط هام دبیره (خط همگانی) و برگردانیده آن به زبان فارسی می‌باشد. محتویات این گفتارها جنبه اساطیری، فرهنگی، اعتقادی مردم ایران پیش از اسلام دارد و اینک با بررسی های مجدد در این مجموعه آمده است.

بخش دوم: گزارش و شرح دویست و شصت و هفت واژه که نمایانگر جنبه‌های اساطیری و فرهنگی دوران ایران پیش از اسلام می‌باشد و برخی از این واژه‌ها نیز اصطلاحات خاص مربوط به آئین مَزدسینی است که به نظر می‌رسد در گذشته به کار می‌رفته و اینک در اثر تحول و دگرگونی وضع اجتماعی یا به دستِ فراموشی سپرده شده و یا تغییر صورت در آنها داده شده است.

فرهنگ جهانگیری لغت‌نامه‌ای فارسی است. جمال‌الدین حسین بن فخرالدین حسن اینجوی شیرازی، ملقب به عضدالدوله، در سال ۱۰۰۵ ق. فرهنگی به نام اکبر شاه شروع و در سال ۱۰۱۷ آن را به اتمام رسانید. سپس به تجدید نظر آن پرداخت؛ و در سال ۱۰۳۲ نسخه مجددی از آن را به پادشاه هند، جهانگیر، فرزند اکبر عرضه داشت. این مجموعه لغت به فرهنگ جهانگیری شهرت دارد. این کتاب که صرفاً محتوی لغاتی است که عادتاً آنها را فارسی می‌شناسیم، برای هر لغت شواهد شعری آورده‌است، از بهترین و دقیق‌ترین فرهنگ‌های زبان فارسی است.