صهیونیسم: مقدمهای بسیار کوتاه
مایکل استانیسلاوسکی
ترجمه: محمدرضا غلامی شکارسرائی
صهیونیسم جنبش ملیگرایانهای است که حق مردم یهود را برای تعیین سرنوشت خود از طریق ایجاد یک دولت ملی یهودی در سرزمین باستانیشان تأیید میکند. این ایدئولوژی یکی از بحثبرانگیزترین ایدئولوژیهای جهان است. حامیان آن، صهیونیسم را به سبب موفقیتش در رهایی ملت یهود پس از هزاران سال آزار و تبعیض و در تأمین ایجاد کشور اسرائیل ستایش میکنند. اما مخالفان بر این باورند که صهیونیسم بر ایدئولوژیای نژادپرستانه تکیه دارد که نهایتاً به اشغال سرزمینهای فلسطینی توسط اسرائیل انجامیده و یکی از آخرین نمودهای استعمارگری در جهان امروز است.
از اواخر دههی ۱۹۹۰، تمرکز رسانههای جهانی بر مناقشهی فلسطین و اسرائیل این جدال را تشدید کرده و هر تلاشی برای درک صهیونیسم و اهمیت آن بهعنوان یک جنبش فکری و فرهنگی را بهشدت سیاسی کرده است.
در این کتاب از مجموعهی Very Short Introductions، «مایکل استانیسلاوسکی» تاریخ ایدئولوژی صهیونیستی را از خاستگاه آن تا امروز، با نگاهی بیطرفانه و منصفانه بررسی میکند. این اثر به شکلی روشن و قابلفهم، لحظات کلیدی در تحول فکری صهیونیسم را ترسیم میکند: از ظهور ناسیونالیسم مدرن یهود در اروپای اوایل قرن نوزدهم، تا بنیانگذاری جنبش صهیونیستی بهدست تئودور هرتزل در سال ۱۸۹۷، صدور اعلامیه بالفور، تأسیس دولت اسرائیل در سال ۱۹۴۸ به رهبری «دیوید بنگوریون»، جنگ ششروزهی ۱۹۶۷، ظهور جنبش «صلح اکنون»، و انتخاب نخستوزیر محافظهکار «بنیامین نتانیاهو».
تحلیل متعادل استانیسلاوسکی از این رویدادهای بحثبرانگیز نشان میدهد که چرا با وجود موفقیت انکارناپذیر صهیونیسم در هدف خود یعنی ایجاد یک دولت یهودی، هنوز پرسشهای عمیقی دربارهی دوام و پایداری بلندمدت این ایدئولوژی در خاورمیانهای ناپایدار و بیثبات باقی مانده است.