دانشکده های من
ماکسیم گورکی
ترجمه: علی اصغر هلالیان
ماجرای رمان دانشکده‌های من از این قرار است که ن.یورنیف دوست ماکسیم گورکی فکر دانشکده رفتن را به‌سر او می‌اندازد و گورکی را ترغیب میکند که برای ورود به دانشکده به قازان برود و در همین روایت است که با رسیدن به قازان پی می‌برد دشواری تحصیل در دانشکده‌های دوره تزاریسم این فرصت را نمی‌دهد و می‌گوید که «من اگر فکر رفتن به ایران را می‌کردم از فکر رفتن به دانشکده عاقلانه‌تر بود»، هرچند امکان به دانشکده رفتن راوی/ شخصیت اصلی داستان در این روایت فراهم نمی‌شود اما فرصتی به‌دست می‌آید تا ماکسیم گورکی مانند سایر آثارش روزگار سیاه مردم روسیه در دوره تزاری را روایت کند. ماکسیم گورکی در رمان دانشکده‌های من می‌گوید: «نتیجه افکارم از سر‌گذشت‌های خویش و کتاب‌هایی که خوانده بودم به‌دستم آمده بود. برای این‌که از یک امر واقعی داستان عجیبی بسازم و رشته نامریی در اساس آن ریشه دوانیده باشد زیاد به‌خود زحمت نمی‌‌دادم».
آلکسی ماکسیموویچ پِشکوف (به روسی: Алексей Максимович Пешков) که بیشتر با نام ماکسیم گورکی (به روسی: Максим Горький) شناخته می‌شود (۲۸ مارس ۱۸۶۸ – ۱۸ ژوئن ۱۹۳۶)، داستان‌نویس، نمایشنامهنویس و مقاله‌نویس انقلابی روس و از بنیان‌گذاران سبک رئالیسم سوسیالیستی بود. از آثار او می‌توان نمایشنامهٔ چهار پرده‌ای در اعماق، رمان مادر (که معروف‌ترین اثر او نیز هست)، آدم بیکاره، ارباب، آرتامانوف‌ها (که در ایران به نام تجارت آرتامانوف معروف است) و استادان زندگی را ذکر کرد. گرچه او را بیشتر به عنوان یک نویسنده، در سطح جهانی می‌شناسند و ستایش می‌کنند، از رهبران جنبش انقلابی روسیه نیز به شمار می‌آید.
در جستجوی نان
ماکسیم گورکی
ترجمه: احمد صادق
كتاب حاضر قسمتى از شرح حال خود نويسنده بزرگ است. از وقتى كه پادوى مغازه كفاشى مى‌شود، تا زمانى كه سرانجام تصميم مى‌گيرد آخرين بار شانس خود را بيازمايد و براى تحصيل در يك مدرسه معمولى به كازان مى‌رود. البته در اين مدرسه هم براى او راه نيست. در مدرسه او را به سبب فقر مادى نمى‌پذيرند. در سراسر اين كتاب كودكى را مى‌بينيد كه تنها، در جهانى از پستى و دغل‌كارى و طرارى افتاده است و مى‌بينيد كه چگونه او خاكسترهاى انبوهى را به دنبال جرقه‌هاى بى‌نفس انسانيت و بشردوستى هم مى‌زند. شما مى‌بينيد كه به‌خاطر مطالعه كتاب چه بلاهايى سرش مى‌آورند. شما مشاهده مى‌كنيد كه چگونه تكاپوى او را در تحصيل علم به ريشخند مى‌گيرند. شما آدم‌ها و آدمك‌هاى فراوانى را مى‌بينيد. با گوركى به كسانى محبت مى‌ورزيد و از كسانى ديگر حذر مى‌كنيد و متنفر مى‌شويد.
دوران کودکی
ماکسیم گورکی
ترجمه: کریم کشاورز
آلکسی ماکسیموویچ پِشکوف (به روسی: Алексей Максимович Пешков) (۲۸ مارس ۱۸۶۸ – ۱۸ ژوئن ۱۹۳۶) که بیشتر با نام ماکسیم گورکی (به روسی: Максим Горький) شناخته می‌شود، داستان‌نویس، نمایشنامهنویس و مقاله‌نویس انقلابی روس و از بنیان‌گذاران سبک رئالیسم سوسیالیستی بود. گرچه او را بیشتر به عنوان یک نویسنده، در سطح جهانی می‌شناسند و ستایش می‌کنند، از رهبران جنبش انقلابی روسیه نیز به شمار می‌آید. نیژنی نوگورود، روستای محل تولدش، از ۱۹۳۲ تا ۱۹۹۱، به افتخار او «گورکی» نامیده می‌شد.
وی در سال ۱۹۳۶ در سن ۶۸ سالگی به وسیله زهر توسط یک گروه ضد شوروی کشته شد.
گورکی با تأثیر از اجتماعی که در آن رشد یافته بود، سفرهایش و تجربیاتش از زندگی، تیپّی نوین به نامپابرهنگان را به ادبیّات معرفی کرد. او به پابرهنگان آثارش علاوه بر خصایص قومی، نژادی و اجتماعی که لازمۀ شخصیّت‌پردازی است، خصوصیّاتی بخشیده که در نوع خود منحصر‌به‌فرد است، خصوصیّاتی از قبیل آزادگی، حکمت قلبی، غرور، پویایی و جستجوگری. نویسنده، این خصایص به‌علاوۀ فقر را با هم ترکیب کرده و در شخصیّت‌هایی که مطرودین طبقات و طیف‌های مختلف جامعه هستند، نشان داده و آنها را در قالب گروهی خاص به نام پابرهنگان طبقه‌بندی کرده است. چرا که آنها در هیچ طبقه‌ای نمی‌گنجند و باید برایشان گروهی خاص در نظر گرفت و قوانین ویژه‌ای برایشان وضع کرد.
کلیم سامگین (چهار جلدی)
نویسنده: ماکسیم گورکی
مترجم: محمد قاضی
رمان «زندگی کلیم سامگین» اثر ماکسیم گورکی، یکی از پیچیده‌ترین و مهم‌ترین آثار ادبیات روسیه در قرن بیستم است که طی یک دوره‌ی طولانی (۱۹۲۵ تا زمان مرگ گورکی در ۱۹۳۶) نوشته شد. این رمان چهار جلدی، روایت زندگی یک روشنفکر کوچک‌بورژوا به نام کلیم سامگین را دنبال میکند و با آن، تصویری گسترده از جامعه و روشنفکری روسیه در دوران پیش از انقلاب ۱۹۱۷ ارائه می‌دهد.
رمان تصویری گسترده و چندلایه از فلج روشنفکری و بحران اخلاقی جامعه روسیه پیش از انقلاب ۱۹۱۷ ارائه می‌دهد. سامگین، روشنفکری منفعل و ناتوان، نماد نسلی است که با آرمان‌های فردگرایانه و تقلید سطحی از فرهنگ اروپایی، ناتوان از درک و تغییر جامعه خود می‌شود. گورکی نشان می‌دهد که بدون آگاهی و عمل فعال، فرد و جامعه هر دو در بحران فرو می‌روند و تاریخ، به رغم تلاش‌ها، چرخه‌ای از ناکامی و سقوط را تجربه میکند. در نهایت، رمان پیامی فلسفی دارد: قدرت تغییر تاریخ در دست آن‌هایی است که با درک مسئولیت خود و همزمانی با زمانه، از فلج فکری و اخلاقی عبور کنند.
مادر 💯
ماکسیم گورکی
ترجمه: محمد قاضی
«مادر» رمانی از نویسندهٔ برجستهٔ روس، ماکسیم گورکی، است. داستان پیرامون زندگی مادری به نام پلاگیا نیلوونا می‌گردد که همراه پسرش پاول در فقر و تنگدستی، در شهری کوچک در روسیه زندگی میکند. وقایع رمان در اواخر قرن نوزدهم رخ می‌دهد؛ دورانی که روسیه شاهد دگرگونی‌های عمیق سیاسی و اجتماعی بود.
پلاگیا نیلوونا مادری سخت‌کوش، فداکار و ازخودگذشته است که همهٔ زندگی خود را وقف فرزندش میکند. در مقابل، پاول جوانی انقلابی است که به‌طور عمیق در جنبش سوسیالیستی فعالیت دارد. رمان مسیر زندگی پاول را دنبال میکند؛ او به‌تدریج بیش از پیش در فعالیت‌های انقلابی غرق می‌شود و سرانجام جان خود را در راه آرمانش فدا میکند.
گورکی از طریق شخصیت پلاگیا نیلوونا، رنج‌ها، محرومیت‌ها و دشواری‌های زندگی طبقهٔ کارگر روسیه و امید آنان به آینده‌ای بهتر را به تصویر می‌کشد. این رمان همچنین به موضوعاتی همچون عشق، ایثار، فداکاری و کشمکش میان خواسته‌های فردی و مسئولیت اجتماعی می‌پردازد.
«مادر» یکی از مهم‌ترین آثار ادبیات روسیه به شمار می‌آید و به زبان‌های بسیاری ترجمه شده است. این اثر، داستانی نیرومند، تأثیرگذار و عاطفی است که روحیهٔ مردم روسیه و مبارزات طبقهٔ کارگر را در یکی از حساس‌ترین دوره‌های تاریخی این کشور به‌خوبی بازتاب می‌دهد.
این رمان نخستین بار در سال ۱۹۰۷ منتشر شد. ماکسیم گورکی، نام ادبی آلکسی ماکسیموویچ پشکوف، رمان‌نویس، نمایشنامهنویس و مقاله‌نویس برجستهٔ روس بود که از بنیان‌گذاران رئالیسم سوسیالیستی به شمار می‌رود. هرچند شهرت اصلی او به سبب آثار ادبی‌اش است، اما زندگی و فعالیت‌هایش پیوندی عمیق با دوران پرآشوب انقلاب‌های روسیه داشت.
رمان «مادر»، که از مشهورترین آثار گورکی است، داستان دگرگونی فکری و سیاسی زنی بی‌سواد را روایت میکند؛ اثری که بعدها به عنوان الگوی کلاسیک رمان‌های رئالیسم سوسیالیستی شناخته شد. از دیگر شاهکارهای او می‌توان به کتاب زندگی‌نامه‌ای «کودکی» اشاره کرد.
ولگردان و داستان های دیگر
ماکسیم گورکی
ترجمه: علی کسمایی و دیگران
گورکی در این کتاب در حین ترسیم زندگی حقیقی و وصف مردم پیرامون خویش، هیچ وقت ایده آل های بزرگ و کمال مقصودی را که به خاطر آن مبارزه میکند، از نظر دور نمیدارد و در حینی که کاخ جامعۀ نوین را بنا میکند در عالم اندیشه، آن شکل زیبا و هارمونی دلکش فردای آن را در نظر مجسم میسازد…
داستان‌های این مجموعه عبارتند از: در استپ، بابا آرخیپ و لنکا، سرود شاهین، یملییان پیلایی، خان و پسرش، زاز و برینا، ماکارچودرا، بیست و شش و یک، پیک توفان، بچه‌ها، عجوزه ایزرگیل، پدر و پسر، عبرانی، ابلیس، خواننده، خواهر و برادر