پشت پرده‌ی ریاکاری: چگونه به هرکس دروغ می‌گوییم، به ویژه به خودمان
دن آریلی
رامین رامبد
دن آریلی نویسنده کتاب نابخردی های پیش بین پذیر با پژوهش هایی تازه و پرمایه، پیش داوری های ما درباره ریاکاری را به چالش می کشد و از ما می خواهد تا نگاهی صادقانه به خودمان بیندازیم.
پیش تر ما خودمان را درستکار در نظر می گیریم، اما، همگی مان دست به دغل کاری می زنیم. در هر جایی رفتارهای عاری از اخلاق هست: از مراکز حکومتی گرفته تا بورس، از کلاس درس گرفته تا کارخانه. هیچ یک از ما در مصونیت نیستیم، خواه دروغی مصلحت آمیز بگوییم تا دردسری را رفع و رجوع کنیم خواه در صورت هزینه ها "یک کوچولو" دست ببریم تا منفعتی کسب کنیم. در پشت پرده ی ریاکاری می بینیم که دغل کاری برخلاف تصور معمول بر پایه رفتار خردمندانه ی هزینه - فایده نیست. به واقع نیروهای نابخردانه ای که به شمار نمی آوریم، اغلب بر رفتار اخلاقی یا غیر اخلاقی ما حکم می رانند. اریلی نشان می دهد که چرا گفتن بعضی دروغ ها ساده تر است؛ چه چیزی ما را در کارها ی تجاری و سیاسی به ریاکاری سوق می دهد؛ رفتارهایی که هم به عمدند و هم به سهو. آریلی نمونه های فردی و سازمانی متعددی را به ما نشان می دهد، تا ببینیم رفتار غیر اخلاقب چگونه بر همه ی ما تاثیر می گذارد، و از آن جالب تر حتی هنگامی که خودمان را در جایگاه رفیع معیارهای اخلاقی تصور می کنیم، عملا بازیگر پرجنب و جوش صحنه ی ریاکاری هستیم. اما پایان شب سیه سپید است. خواهیم دید که چه کنیم تا درستکار بمانیم، و با چه ترفندهایی خودمان را از شر دغل کاری دور نگه داریم.
دن آریلی در پشت پرده ی ریاکاری شیوه ی نگریستن ما به خودمان، کارهایمان، و نیز دیگران را دگرگون می سازد.
نابخردی های پیش بینی پذیر (نیروهای پنهانی که به تصمیم ما شکل می دهند)
دن آریلی
ترجمه: رامین رامبد
* چرا سردرد ما پس از خوردن آسپیرین یک سنتی باقی می‌ماند ولی بعد از خوردن آسپیرین ۵۰ سنتی از بین می‌رود؟
* چرا وقتی معده‌مان دیگر جا ندارد، باز هم سراغ بوفه‌ی مجانی می‌رویم؟
* چرا بابت یک فنجان قهوه ۱۵/۴ دلار می‌دهیم درحالی‌که تا همین چند سال پیش بابت آن کم‌تر از یک دلار می‌پرداختیم؟
وقتی زمان تصمیم‌گیری در زندگی‌مان می‌رسد، فکر می‌کنیم کنترل اوضاع در دست‌مان است. فکر می‌کنیم انتخاب‌هایی هوشمندانه و خردمندانه انجام می‌دهیم. ولی آیا به راستی چنین است؟
دن آریلی، اقتصاددان رفتاری با یک سری آزمایش‌های روشنگرانه و اغلب شگفت‌انگیز بر این تصور عمومی که ما اصولاً به شیوه‌های خردمندانه عمل می‌کنیم، خط بطلان می‍‌کشد. آریلی با در هم آمیختن تجربه‌ی روزمره و پژوهش‌های تحول‌برانگیز، نشان می‌دهد که چگونه توقعات، عواطف، هنجارهای اجتماعی، و دیگر نیروهای نامریی و گویی نامنطقی، توانایی تعقل ما را به بیراهه میکشاند.
آریلی پی برده که نه تنها ما همه روزه اشتباهات ساده‌ی تعجب‌آوری انجام می‌دهیم، بلکه دوباره همان نوع اشتباهات را تکرار می‌کنیم. ما دائماً اضافه می‌پردازیم، دست‌کم می‌گیریم و پشت‌گوش می‌اندازیم. ما قادر نیستیم که اثرات ژرف عواطف‌مان را برآنچه که می‌خواهیم درک کنیم و برای آنچه که داریم ارزش اضافی قایل می‌شویم. اما این رفتارهای گمراه‌کننده نه تصادفی‌اند نه بی‌مفهوم. آن‌ها اسلوب‌مندند و قابل پیش‌بینی- و ما را به‌طور پیش‌بینی‌پذیری نابخرد می‌سازند.
از نوشیدن قهوه تا کم‌کردن وزن، از خریدن ماشین تا برگزیدن شریک زندگی، آریلی چگونگی در هم شکستن این الگوهای اسلوب‌مند اندیشه را برای گرفتن تصمیم‌های بهتر تشریح می‌کند. نابخردی‌های پیش‌بینی‌پذیر شیوه‌ی بر هم‌کنش ما با جهان دگرگون خواهد ساخت- یک تصمیم کوچک در هر زمان.