سرو ناز: جستاری درباره عشق و بازنمایی مضامین اروتیک در ایران باستان (به زبان فرانسه)

از پیشگفتار: «در کمتر تمدنی عشق در تمام جنبه‌های مختلف آن نقش مهمی را ایفا کرده است که در تمدن ایران است. به تدریج خود را از میراث آیین‌های ماقبل تاریخ رهایی می‌یابد که برای تأمین باروری گونه‌ها و تعادل مناسب جهان است. کیش عشق در اوایل، تحت نفوذ قوی یونانی، به سمت آرمان درباری که به نظر می رسد در جامعه فئودالی امپراتوری اشکانی و ساسانی و در قرون اولیه خلافت رواج داشته است، توسعه یافت. به تولد فرهنگی جدید، زاییده رویارویی میراث قدیمی آریایی و دین توحیدی جدید از عربستان. در این اتحادیه به جایگاهی بسیار فراتر از آنچه تا به حال به آن اختصاص داده شده بود دست یافت. فراتر از لذت های نفسانی و تعالی حس زیبایی، در آموزه های حکما وسیله ادراک فلسفی و تحقق عرفانی شد که علاوه بر آن موضوع اصلی یکی از غنی ترین مجموعه های شعر جهان در ادبیات را فراهم کرد. “روح ایرانی که همیشه مشتاق مطلق است و با هزاران سال تلاش معنوی و هنری پالایش شده است، با این حال از تحقیر شادی های معمولی انسان بسیار دور است: در واقع در مزه کردن آنها در همه طیف و تنوع آنها نبوغی بی نهایت نشان می دهد. ببینید که بزرگ‌ترین شاعران ایران انواع مختلف عشق را پذیرفتند و قدردانی کردند و در هر یک از آنها ابزاری تازه برای تحقق یافتن می‌دیدند، فرقی نمی‌کرد که با قوانین سخت اخلاقی مخالفت می‌کردند و یا به والا بودن هدفشان تعالی می‌دادند.

«ایران در طول تاریخ خود و به‌ویژه در دوره اسلامی، پیوسته بین دوران شکوه و پریشانی تغییر می‌کرد: اکنون در شکوه و جلال یک امپراتوری بزرگ، که اکنون تحت تأثیر تهاجم و جنگ قرار گرفته است، غوطه‌ور شده است. ایران بینشی عمیق به نسبیت اشیا، به طوری که آنها نه تنها مشتاق رضایت های وصف ناپذیر زندگی ماورا بودند، بلکه مشتاق بودند تا از تمام لذت های لحظه ای که می گذشت لذت ببرند. در قصیده‌های عرفانی سعدی و همچنین در آثار هزلیات همان شاعر بزرگ و در ظریف‌ترین مینیاتورهای عکس‌های تکثیر شده در این کتاب بیان شده است، اما در همه این جلوه‌ها همچنان همان حساسیت است. و یکی از اهداف این کتاب برای نشان دادن این خواهد بود. زیرا اگرچه ایران مدرن، که با نهضت تولد دوباره توسط رضاشاه پس از جنگ جهانی اول تغییر شکل داده است، با حسادت روح متمایز خود و بهترین ویژگی های سنت های خود را حفظ کرده است، اما آداب و معیارهای اخلاقی آن با برخی از موارد توصیف شده بسیار متفاوت است.”