میان ستاره ای به روایت علم
کیپ تورن
پوریا ناظمی و حسین شهرابی
فیلم میانستارهای (Interstellar) که در سال ۲۰۱۴ با کارگردانی کریستوفر نولان بر پردهی سینماهای جهان به نمایش درآمد، یکی از مهمترین فیلمهای علمیتخیلی سالهای اخیر بود. این فیلم که داستان خود را در بستر علم و بر لبهی مرزهای آگاهی ما از جهان روایت میکرد، سعی کرده بود تا حد امکان به مفاهیم علمی پایبند بماند. یکی از دلایل چنین وفاداری، حضور فعال شخصیتی چون کیپ تورن، فیزیکدان برجستهی معاصر در فرایند ساخت این فیلم است.
کیپ تورن در این کتاب، به توضیح عمیقتر مفاهیم علمی میانستارهای پرداخته است. او به بهانهی این فیلم، امکانات ما در جهان علم را بازگو میکند و توضیح میدهد آنچه در این فیلم دیدهایم، در جهان واقعیت چه جایگاهی دارد.
این کتاب که یکی از بهترین کتابهای ترویج علم سال ۲۰۱۴ بود، با مقدمهای از کریستوفر نولان منتشر شده است و ترجمهی فارسی آن نیز به همراه مقدمهای از دکتر رضا منصوری، کیهانشناس و استاد دانشگاه صنعتی شریف منتشر شده است.
میل به شگفتی؛ چگونه یک دانشمند ساخته می شود
ریچارد داوکینز
ترجمه: اعظم خرام
کتاب میل به شگفتی: دانشمند میسازد یا اشتیاقی برای شگفتی: سازندهٔ یک دانشمند (به انگلیسی: An Appetite for Wonder: The Making of a Scientist) اولین جلد از خاطرات خودزندگینامهٔ زیست شناس فرگشتی مشهور، ریچارد داوکینز است. این کتاب در تاریخ ۲۴ سپتامبر ۲۰۱۳ در ایالات متحدهٔ آمریکا و بریتانیا منتشر خواهد شد. جلد اول کتاب دوران کودکی ریچارد داوکینز تا سنی که او کتاب ژن خودخواه را نوشته بود پوشش میدهد. جلد دوم که قرار است در سال ۲۰۱۵ میلادی منتشر شود باقی عمر او را پوشش خواهد داد.
میمون برهنه
دزموند موریس
ترجمه: دکتر مهدی تجلی پور
'میمون بِرهنه' (به زبان انگلیسی Naked Ape) کتاب غیرداستانی پرفروش سال ۱۹۶۷ از دزموند جان موریس (به انگلیسی: Desmond Morris) متولد ۲۴ ژانویه ۱۹۲۸ در پورتون شمال ویلتشایر، یک جانورشناس، رفتارشناس و همچنین انسانشناس محبوب بریتانیایی است.
متن اصلی کتاب برای اولین بار در اکتبر ۱۹۶۷ در لندن منتشر شده است. کتاب پیش رو ترجمه ای از متن فرانسوی آن در ۸ فصل توسط دکتر تجلی پور که در سال ۱۳۴۹ میباشد و در ایران بسیار کمیاب است. این کتاب بعد از اصل انواع داروین جنجالی ترین و پرتیراژترین کتاب علمی است کتابی که دنیا را تکان داده و فقط سه ماه پس از انتشار به ١٧ زبان ترجمه شد و تاکنون از این ۲ کتاب دهها میلیون نسخه در جهان بفروش رفته است.
ناتمامیت (اثبات و پارادوکس کرت گودل)
ربکا گلدستین
رضا امیررحیمی
«اما هر خطایی ناشی از عاملهای بیرونی است(از قبیل عاطفه و تعلیم و تربیت)، خرد به خودی خود خطا نمی کند.»
کرت گودل - ۲۹ نوامبر ۱۹۷۲
ربکا گلدستین،فیلسوف و نویسنده آمریکایی،در سال ۱۹۵۰ در نیویورک به دنیا آمد.دکترای خود را در رشته فلسفه از دانشگاه پرینستون گرفت و از آن پس در دانشگاه های معتبر آمریکا به تدریس فلسفه مشغول بوده است.
تاکنون شش رمان،مجموعه ای از داستان های کوتاه چندین کتاب تحقیقی درباره آراو زندگی اسپینوزا،گودل،و افلاطون،و تعدادی مقاله و کتاب فلسفی منتشر کرده است.سخنرانی ها،مقاله ها و کتاب های اخیر او معطوف به این ایده است که فلسفه کماکان جایگاه با اهمیتی در علوم و فرهنگ معاصر دارد.
«فیلسوف و نویسنده گلدستین ، تصویر تکان دهنده زندگی پرشوری را که وقف دل مشغولی ها ژرفی شده بود ترسیم میکند...طرحی از استدلال های گودل که برای خواننده قابل فهم است.»
دیوید گاسپاری، ویکلی استاندارد
ناتمامیت در زندگی و آثار کرت گودل کاوش میکند و تصویری نازدودنی از نابغه زجر دیده ای به دست میدهد که دیدگاه اش استحکام ریاضی را لرزاند و خود او را به مرز جنون کشاند.
نامه هایی به یک دانشمند جوان
ادوارد آزبورن ویلسون
برگردان : یاسمن و یوسف عرفانی فرد
ادوارد او. ویلسون، زیست شناس برنده جایزه پولیتزر، حکمت زندگی حرفه ای خود را به نسل بعدی منتقل می کند.
ادوارد او. ویلسون شصت سال تدریس را به کتابی برای دانشآموزان، پیر و جوان تبدیل کرده است. ویلسون با تأمل در مورد روی کار آمدن خود در جنوب به عنوان یک پیشاهنگ و عاشق مورچه ها و پروانه ها، این بیست و یک نامه را که هر کدام به شکلی غنی نشان داده شده است، با حکایت های زندگی نامه ای که کارنامه او را روشن می کند - هم موفقیت ها و هم شکست هایش - را به رشته تحریر درآورد. و انگیزه های او برای زیست شناس شدن. در زمانی در تاریخ بشر که بقای ما بیش از هر زمان دیگری با درک ما از علم مرتبط است، ویلسون اصرار دارد که موفقیت در علوم به مهارت ریاضی بستگی ندارد، بلکه بیشتر به اشتیاق برای یافتن یک مسئله و حل آن بستگی دارد. از فروپاشی ستارگان تا کاوش در جنگل های بارانی و اعماق اقیانوس ها، ویلسون عشق به خلاقیت ذاتی علم و احترام به جایگاه متوسط انسان در اکوسیستم سیاره را در خوانندگان خود القا می کند. 21 تصویر
نخستین دانشمند (آناکسیمندر و میراث او)
کارلو روولی
ترجمه: سید محمدجواد سیدی
کارلو روولی، فیزیکدان نظری برجسته، از شخصیت آناکسیماندر به عنوان نقطه شروع برای بررسی خود تفکر علمی استفاده می کند: محدودیت ها، نقاط قوت آن، مزایای آن برای نوع بشر، و رابطه بحث برانگیز آن با دین. آناکسیماندر، فیلسوف یونانی قرن ششم قبل از میلاد، اغلب اولین دانشمند نامیده می شود، زیرا او اولین کسی بود که پیشنهاد کرد نظم در جهان ناشی از نیروهای طبیعی است، نه نیروهای ماوراء طبیعی. او اولین کسی است که فهمید زمین در فضا شناور است. به این باور که خورشید، ماه و ستارگان به دور آن می چرخند - هفت قرن قبل از بطلمیوس. استدلال کنید که همه حیوانات از دریا آمده و تکامل یافته اند. و این که قوانین جهانی همه تغییرات در جهان را کنترل می کنند. آناکسیماندر فیثاغورث را آموزش داد، که نظریه های علمی آناکسیماندر را با اعمال قوانین ریاضی در پدیده های طبیعی بنا کرد.
در کتاب، روولی با بازسازی دقیق نظریه های او از آنچه برای ما شناخته شده است و بررسی آنها، آناکسیماندر را به جایگاه خود در تاریخ علم باز می گرداند. زمینه های تاریخی و فلسفی نشان می دهد که اکتشافات و نظریه های آناکسیماندر تأثیرات تعیین کننده ای داشته و فرهنگ غربی را در مسیر خود به سوی یک انقلاب علمی قرار داده است. روولی با توسعه این ارتباط، علم را به عنوان ترسیم مجدد تصویر مفهومی ما از جهان بازتعریف می کند. او نتیجه می گیرد که تفکر علمی - میراث آناکسیماندر - تنها زمانی قابل اعتماد است که به طور مداوم محدودیت های دانش فعلی ما را آزمایش کند.
نسبیت 💯
آلبرت آینشتاین
ترجمه: محمدرضا خواجه پور
این کتاب یک مقدمه جامع بر نظریه نسبیت است که توسط همان فیزیکدانی نوشته شده که این نظریه را توسعه داده است. اثر، هر دو بخش «نسبیت خاص» و «نسبیت عام» را پوشش میدهد و توضیحی قابلفهم از مفاهیم فیزیکی مرتبط ارائه میکند؛ از جمله ماهیت نور، زمان و گرانش.
در این کتاب، نویسنده تلاش میکند مفاهیم پیچیده علمی را به زبانی روشن و قابل دسترس برای مخاطبان غیرمتخصص توضیح دهد، بدون آنکه از دقت علمی آنها کاسته شود. به همین دلیل، اثر هم جنبه آموزشی دارد و هم جنبه تبیینی، و خواننده را به تدریج با بنیانهای فکری یکی از مهمترین تحولات علمی قرن بیستم آشنا میکند.
کتاب همچنین به پیامدهای فلسفی نظریه نسبیت میپردازد و نشان میدهد که چگونه این نظریه درک ما از واقعیت، زمان، فضا و علیت را دگرگون کرده است. در این چارچوب، نویسنده تأکید میکند که مفاهیمی که پیشتر مطلق و ثابت تصور میشدند، در پرتو فیزیک جدید ماهیتی نسبی و وابسته به چارچوب مشاهده پیدا میکنند.
در مجموع، این اثر نه تنها یک معرفی علمی به نظریه نسبیت است، بلکه تأملی عمیق درباره بنیانهای فهم انسان از جهان نیز به شمار میآید و تلاش میکند پلی میان علم تخصصی و فهم عمومی ایجاد کند.
نظریه ریسمان و جهان واقعی
گوردون کین
ترجمه: تورج حوری
کتاب نظریه ریسمان و جهان واقعی ، سعی دارد توضیح دهد که چرا نظریهی ریسمان ممکن است نظریهی زیربنایی جامعی باشد که جهان هستی ما را توصیف و تشریح میکند.
کتاب نگاهی پرشور به نظریههای ریسمان/M فشرده و دادههای قابل دسترس میاندازد که به نظر میرسد امکان راه بردن سریع به نظریهای جامع و بنیادین از فیزیک ذرات و کیهانشناسی را فراهم میکند.
ما در دورهای از علم زندگی میکنیم که بهطرز بیسابقهای هیجانانگیز است، دورهای که در طول آن ممکن است به درک واقعی و درستی از جهان فیزیکی دست پیدا کنیم.
بر اساس سه دهه تحقیق، ویرایش فعلی موارد مقیاس پلانک، فیزیک هیگز، ابرتقارن و شکست ابرتقارن، مسئلهی سلسلهمراتب، مادهی تاریک، تورم، بخشهای پنهان، برخورددهندههای آینده، آزمون نظریهها در فیزیک، محدودیتهای ممکن درک ما و … را دربر میگیرد.
نظریه کوانتوم
جی.پی.مک اوی
طراح: اسکار زارات
مترجم: مجتبی سلطانی
نظریه کوانتوم ما را با مسائل متناقض و در عین حال جالبی که بنای فیزیک کلاسیک را به لرزه می اندازند روبرو میسازد.به عنوان مثال در سطح ذرات، وضعیت به نحوی است که گویی هر ذرهای از آنچه ذرات مجاور انجام میدهند با خبر است. نمونه دیگر، نظریه عدم قطعیت هایزنبرگ است که به دقت تمامی شیمی و بخش عمدهای از فیزیک را توضیح میدهد و در عین حال حرف اصلیاش این است که در دقت شناخت ما نسبت به طبیعتِ چیزها محدودیت وجود دارد.
کتاب حاضر ما را قدم به قدم در دنیای پیچیده و جذاب نظریه کوانتوم همراهی کرده و سهم هر یک از نظریهپردازان کلیدی این حوزه، یعنی پلانک، اینشتین، بر، هایزنبرگ و شرودینجر را یادآور می شود. به این اعتبار کتاب حاضر قدم اولی است در دنیای شگفتانگیز فیزیک مدرن. با مطالعه این کتاب، خواننده در عین حال با فهرست مسائل حل ناشده این رشته که گشایش رازشان به قرن بیست و یکم میلادی محول شده است آشنا میگردد.
نظریه های همه چیز
فرانک کلوز
مترجم: تورج حوری
فرانک کلوزِ فیزیکدان با بیان پرشوری از علم انقلابی سدهی هفدهم تا زمان حاضر، خواننده را به مرزهای دانش میبرد. او با تمرکز روی موضوعی که نظریهپردازان آن را همه چیز معنی کردهاند، به کاوش پیشرفتهای بزرگ علمی پرداخته و آثار گستردهی آن را روی جنبههای گوناگون زندگی و باورهای مردم، به رشتهی تحریر در آورده است.
نظریههای همه چیز مورد بحث او در جستجوی یافتن توضیحی برای همهی امور شناخته شدهی عالم در تمام حیطههای مرتبط دانش بشری و به ویژه فیزیک هستند.
با شروع از کار نیوتون روی گرانش و حرکت در قرن هفدهم تا ترمودینامیک و الکترومغناطیس مکسول در قرن نوزدهم و سپس فیزیک کوانتومی ماکس پلانک و پل دیراک در قرن بیستم، استاد کلوز نهایتاً به فیزیک معاصر و قدرت و محدودیتهای نظریهی همه چیز کنونی میرسد. چرخهای که در آن یک نظریهی همه چیز مورد چالش واقع شده و با دیگری جایگزین میشود هم اکنون ادامه دارد.
نظم زمان (رازگشایی معمای زمان) 💯
کارلو روولی
ترجمه: مزدا موحد
زمان خود ماییم.
ما این فضا هستیم،
این محوطه ای که آثار حافظه درون اتصالات نورونهای ما باز کرده است.
ما خاطره هستیم.
ما دلتنگی هستیم.
ما عطش آینده ای هستیم که نخواهد آمد.
کارلو روولی فیزیکدان مشهور در این کتاب روشنگر و تسلی بخش، علم و فلسفه و هنر را جمع می کند تا راز یکی از بزرگترین معماها را بگشاید: معمای زمان.
نفائس الفنون فی عرائس العیون (۳جلدی)
نویسنده : شمسالدین آملی، محمد بن محمود
مصحح: میانجی، ابراهیم
کتاب، در سه جلد تنظیم گردیده و مشتمل بر مقدمه و شرح حال مؤلف به قلم سید هدایت الله مسترحمی ، مقدمهای به قلم مصحح کتاب، مرحوم علامه ابو الحسن شعرانی ، مقدمهای به قلم مؤلف (مشتمل بر سه فایده) و دو بخش اصلی است (بخش علوم اوایل و بخش علوم اواخر).
۱. بخش اول کتاب، به علوم اواخر اختصاص یافته و مشتمل بر ۴ مقاله است و هر مقاله، خود، مشتمل بر چند فن و هر فن، دربرگیرنده فصول متعددی میباشد. در این بخش، ۸۵ علم که بر ۳۶ فن بنا نهاده شده، معرفی میگردد.
۲. بخش دوم، به علوم اوایل اختصاص یافته و مشتمل بر ۵ مقاله و هر مقاله، مشتمل بر چند فن و هر فن، متضمن فصول گوناگونی است. در این بخش نیز ۷۵ علم از علوم اوایل که بر ۳۳ فن بنا شده، معرفی میگردد.
شمس الدین آملی، در این کتاب، به شیوه نویسندگان کتب علمی قرن هفتم و هشتم، نظیر خواجه نصیر الدین طوسی و قطب الدین شیرازی ، مطالب غامض علمی را در سادهترین و روانترین عبارات، به نثر مرسل آن روز نوشته است و در خطبه آغازین کتاب، به شیوه مرسوم عصر خود از نثر مصنوع پیروی کرده که در این کار هم توانایی خود را به خوبی نشان میدهد. فصل مربوط به علم انشا نیز به نثر مصنوع نوشته شده، اما در فصول دیگر، کار، متفاوت است، چون بیشتر مطالب از کتابهای دیگران به همان صورت نقل شده و اگر در جایی اسلوب نثر قدیم تر از شیوه عصر مؤلف است، در آن تغییری نداده. در بخشهایی هم به نظر میرسد که مطالب، توسط خود آملی از متن عربی به پارسی ترجمه شده است.