تأملاتی بر انقلاب در فرانسه
ادموند برک
ترجمه: سهیل صفاری
«انقلاب به معنای براندازی وضعیت باستانی کشورمان است. و هیچ دلیل مشترکی برای توجیه چنین دادرسی خشونت آمیز درخواست نمی شود.»
اثر اصلی برک در ماههای اولیه انقلاب فرانسه نوشته شد و بسیاری از بدترین افراطهای آن، از جمله سلطنت وحشت را با دقت عجیبی پیشبینی کرد. حمله ای کوبنده به نگرش انقلاب نسبت به نهادها، اموال و مذهب موجود، مورد قاطعانه ای برای حمایت از حقوق موروثی و آداب و رسوم مستقر است، به جای تغییرات انقلابی، اصلاحات مقطعی را مورد بحث قرار می دهد - و از تأثیری که بورک می ترسید انقلاب در بریتانیا داشته باشد ابراز تاسف می کند. تأملات در مورد انقلاب در فرانسه اکنون به طور گسترده به عنوان یک بیانیه کلاسیک از اندیشه سیاسی محافظه کار در نظر گرفته می شود و یکی از آثار بزرگ بلاغت سیاسی قرن هجدهم است. مقدمه کانر کروز اوبراین به بررسی وضعیت سیاسی معاصر در انگلستان و ایرلند و تأثیر آن بر دیدگاه برک می پردازد. او درک درخشان برک از نیروهای اجتماعی و سیاسی را برجسته می کند و در مورد اینکه چرا کتاب برای بیش از دو قرن تا این حد مهم باقی مانده است، بحث می کند.
تأملی درباره ایران- جلد نخست: دیباچهای بر نظریۀ انحطاط ایران – با ملاحظات مقدماتی در مفهوم ایران
نویسنده: جواد طباطبایی
طباطبایی در این مجموعه سعی در تدوین تاریخ اندیشه در ایران ِ دوران جدید، از صفویه بدین سوی، دارد. او هدف خود را از تألیف این اثر چنین بیان میدارد: «این ایران، که مبنای هویت تاریخی ماست، چیست؟ آیا میتوان این ایران را به عنوان Objekt - به معنای موضوع یک علم - مورد بررسی قرار داد؟ و دربارهٔ آن نظریهپردازی کرد؟ و سرانجام آیا میتوان این ایران ِ موضوع تأمل فلسفی را به تاریخ جهانی پیوند زد؟»
تأملی درباره ایران- جلد دوم: نظریۀ حکومت قانون در ایران- بخش دوم: مبانی نظریۀ مشروطهخواهی
نویسنده: جواد طباطبایی
طباطبایی در این مجموعه سعی در تدوین تاریخ اندیشه در ایران ِ دوران جدید، از صفویه بدین سوی، دارد. او هدف خود را از تألیف این اثر چنین بیان میدارد: «این ایران، که مبنای هویت تاریخی ماست، چیست؟ آیا میتوان این ایران را به عنوان Objekt - به معنای موضوع یک علم - مورد بررسی قرار داد؟ و دربارهٔ آن نظریهپردازی کرد؟ و سرانجام آیا میتوان این ایران ِ موضوع تأمل فلسفی را به تاریخ جهانی پیوند زد؟»
تاریخ اندیشه و نظریه های انسان شناسی
نام نویسنده : ناصر فکوهی
در نخستین رویکرد، نظریه در قالبهای تاریخی مورد بحث قرار گرفته است. در اینجا هدف آن بوده است که بتوان رابطهای منطقی میان هر یک از دورههای تاریخی و نظریههایی که در آن دوره ظاهر شده یا از میان رفتهاند برقرار کرد. دومین رویکرد به نظریه در کتاب حاضر از خلال اندیشمندان بوده است. در انسانشناسی بیش از هر علم دیگری میتوان نوعی نزدیکی و وابستگی را میان سرنوشتهای فردی اندیشمندان و نظریهها و اندیشههای آنها مشاهده کرد. و سرانجام رویکرد سوم در این کتاب، پرداختن به نظریه در قالب خود نظریهها بوده است. نظریهها در این رویکرد، گاه در قالبهای ملی (همچون انسانشناسی فرانسه، بریتانیا یا امریکا) گاه در قالب مکاتب نظری عام همچون کارکردگرایی و تطورگرایی و سرانجام گاه در قالب مجموعههای نظری که بر گرد یک موضوع مطالعاتی شکل گرفتهاند، آمده است.
در تقسیم عمومی کتاب تلاش شده است ضمن قائلشدن سهمی مهم برای اندیشههای باستانی و کلاسیک، که حضور پیوستهٔ آنها در اندیشهٔ انسانشناختی باید همواره مورد نظر باشد، سهم اساسی در دو فصل آخر و بهویژه در فصل ششم به اندیشههای قرن بیستم و بهخصوص آخرین نظریههای مطرح شده در علم زنده و فعال انسانشناسی داده شود تا خوانندگان بتوانند دیدگاهی جامع و کامل نسبت به مبحث نظریه در انسانشناسی داشته باشند.
تاریخ اندیشههای سیاسی در قرن بیستم (۲ جلدی)
نام نویسنده : حسین بشیریه
اندیشهٔ سیاسی روی همرفته درپی یافتن کارگزاری در تاریخ است. از اینرو پیرامون اندیشهها، جنبشهای سیاسی و اجتماعی پدید میآید. قرن بیستم عصر دگرگونیهای بنیادی در همهٔ عرصههای زندگی انسان از جمله زندگی سیاسی بوده است. از میان این دگرگونیها برخی، هم بر تکوین و تطور اندیشهٔ این قرن تأثیر بیشتری گذاشته و هم از آن تأثیر جدی پذیرفته است. و بیشک مارکسیسم یکی از جنبشهای فکری عمدهٔ قرن نوزدهم و بیستم بهشمار میآید. نویسنده در این کتاب براساس اندیشهٔ مارکس به بررسی تعابیر گوناگون از مارکسیسم و اختلاف انواع آن میپردازد و نتیجه میگیرد که بخشی از این اختلافات ناشی از ابهامات موجود در اندیشهٔ مارکس و برخی دیگر نتیجه تأثیر تحولات سیاسی و اجتماعی این قرن بر مفسران مارکسیسم است. نویسنده در جلد دوم طی دو بخش، ابتدا به بررسی زمینهٔ تاریخی و فکری لیبرالیسم و محافظهکاری پرداخته است و سپس آرای اندیشمندان شاخص لیبرال و محافظهکار در قرن بیستم را مطرح کرده است.