رابرت جیلدیا

ترجمه: اکبر معصوم بیگی

فرانسه ی سده ی نوزدهم یکی از سرمشق های بزرگ و فراگیر فرهنگی در سراسر جهان است ، با ادبیات ، فلسفه ، هنر ، شعر و فناوری مدرن و درخشانی که چشم جهانیان را خیره کرده است . اما فرانسه سرزمین جلیل انقلاب و شوریدن بر ستم و نامردمی ، سرزمین هرج و مرج های سیاسی و اجتماعی نیز هست و هر نسل از فرزندان انقلاب بزرگ فرانسه دستخوش جنگ ها ، انقلاب ها و وحشت های خاص خود بوده است . تاریخ نومایه و درخشان رابرت جیلدیا گستره ی گوناگون و پهناوری را در بر می گیرد : از انقلابیون جان بر کف ، سرباز و کیشیش و دهقان و… تا چهره های ادبی تابناک . آنچه که کار این تاریخ دان نوآور را برجسته می کند کاوش و باریک سنجی دقیق در زمانه ای پرجوش و خوروش و در حال دگرگونی درنگ ناپذیر، و پی جویی در همه ی جنبه های زندگی مردمانی است که در هر شرایطی بر حق آزاد زیستن خود پا می فشارند و در راه آزادی از فدا کردن جان خود دریغ ندارند .

روبرتا ادواردز

مترجم: امیرحسین مهاجری

آرامگاه توت‌ آنخ‌ آمون در تاریخ ۴ نوامبر ۱۹۲۲ در دره پادشاهان توسط هاوارد کارتر کم و بیش دست‌نخورده یافت‌شد. از محل دفن او، به عنوان یکی از مهم‌ترین یافته‌های باستان‌شناسی در سده بیستم میلادی یاد می‌شود.

او رهبر بازگشت از بازگشت آتونیسم به آمونیسم، آیین باستانی مصر بود و در نه سالگی به پادشاهی رسید. وزیر و جانشین احتمالی وی آیه(آیی) شاید بر بسیاری از تصمیمهای سیاسی او اثرگذار بوده باشد. توت آنخ آمون از نامدارترین فراعنه مصر باستان است و عامه مردم او را با نام پادشاه توت می‌شناسند. از توت آنخ آمون در کتاب سینوهه نیز روایت شده‌است.

نویسنده: مارشال گ. س. هاجسن

مترجم: فریدون بدره اى

فرقه‌ای که به نام «قاتل‌ها»"the Assassins" نامیده می‌شود، یک واژه عربی که به معنای حشیش‌کش است، برای غرب، به‌عنوان فرقه‌ای عرفانی از قاتلان به رهبری «مردی در کوهستان» که صلیبی‌ها با آن مواجه شدند، آشناست. اما این شکست از دست مسیحیان نبود که به بیش از یک قرن حکومت تروریست ها (کسانی که افراد مشهور را به دلایل سیاسی یا مذهبی به قتل می رسانند.) پایان داد. این تهاجم گسترده و وحشیانه مغول ها از شرق بود که نقاط مستحکم و استحکامات کوهستانی حشاشیون را یکی یکی فتح کرد و تقریباً تمام آثار این فرقه زمانی ترسناک را در هم شکست. برای نزدیک به دو قرن، فاطمیان، مسلمانان شیعه که معتقد بودند دختر محمد، فاطمه جانشین اوست، سعی کردند جهان اسلام را از مقر خود در قاهره کنترل کنند.

پس از مرگ خلیفه فاطمی، المستنصر در سال 1094، اعضای یک جناح در ایران که از مدعی مخلوع خلافت،  نزار بن المستنصر (شاهزاده فاطمی و بزرگترین پسر امام هشتم اسماعیلیان و امام اطهار فاطمی) حمایت می کرد، معتقد بودند که اکنون نماینده منافع فاطمی هستند. این اسماعیلیان نزاری در نهایت خود را از جریان اصلی اسلام جدا کردند و دولت خود را در بخش هایی از سوریه، عراق و ایران کنونی ایجاد کردند. به منظور ایجاد و حفظ کنترل منطقه ای، اسماعیلیان نزاری از قتل های سیاسی و جاسوسان برای تحت سلطه درآوردن یا نفوذ بر خلافت های رقیب و سلجوقیان مسلط استفاده کردند.

اولین کتاب مهم مارشال هاجسون، دستور مخفی قاتلان، کامل ترین تاریخ قاتلان تا به حال است. هاجسون که داستان را با جدایی سنی ها و شیعیان و ظهور اسماعیلیه، شاخه ای از تشیع آغاز می کند، تاریخ طولانی و پیچیده جنگ های قدرت در اسلام را دنبال می کند که در نهایت منجر به جدایی اسماعیلی نزاری و چالش مستقیم آنها با رهبری مسلمانان شد. هاجسون در ادامه اصول جنبش را توضیح می‌دهد، متون مقدس آنها را بررسی می‌کند و تاریخچه این گروه را از اوج قدرت در اواسط قرن یازدهم تا میراث آن در قالب گروه‌های کوچک پیروان در بخش‌هایی از سوریه و هند معاصر دنبال می‌کند.

شاهرخ فرزاد

فرقه دموکرات آذربایجان (به ترکی آذربایجانی: آذربایجان دموکرات فرقه‌سی) نام حزبی سیاسی است که در ۱۲ شهریور ۱۳۲۴ در تبریز، سه ماه پس از فرمان محرمانه دفتر سیاسی کمیته مرکزی اتحاد شوروی در تبریز اعلام موجودیت نمود. این حزب با انتشار بیانیه‌ای ۱۲ ماده‌ای به زبان‌های ترکی و فارسی به رهبری جعفر پیشه‌وری و همراهی چندین فعال سیاسی آذربایجانی دیگر تشکیل شد. اختیارات گسترده‌تر محلی از لحاظ اداری، تدریس زبان ترکی آذربایجانی در مدارس در کنار زبان فارسی و اصلاحات ارضی و اقتصادی از جمله مهم‌ترین خواسته‌هایی بود که در توضیح اهداف و خواسته‌های این تشکل جدید سیاسی عنوان شده بود. ماجرای تأسیس و نابودی حکومت خودمختار آذربایجان توسط فرقه به بحران ایران که یکی از سرآغازهای جنگ سرد بود معروف است. تأسیس این گروه بر اساس تصمیم دفتر سیاسی حزب کمونیست شوروی انجام شد و فرقه مورد حمایت شوروی قرار داشت.

نیکلاس لئو اورتوم

ترجمه شاهین آریامنش

تالیف رلف نارمن شارپ

محمد محمدی ملایری

کتاب فرهنگ ایرانی پیش از اسلام در یازده گفتار تنظیم شده است:
گفتار یکم، آثار فرهنگی ایران و سرگذشت آن در حمله‌ی اعراب
گفتار دوم، تاثیر تشکیلات اداری ساسانیان در دولت خلفا
گفتار سوم، دبیران ایرانی پیش از اسلام و پس از آن
گفتار چهارم، نهضت علمی عصر عباسی و ترجمه‌ی آثار ایرانی
گفتار پنجم، چند کتاب تاریخی که از پهلوی به عربی ترجمه گردید
گفتار ششم، قصه‌ها و افسانه‌های ایرانی در ادبیات عرب
گفتار هفتم، اندیشه‌های فلسفی و علمی در ایران از دوران انوشیروان تا قرن‌های نخستین اسلامی
گفتار هشتم، جندی‌شاپور، مرکز پزشکی ایران پیش از اسلام و در قرن‌های نخستین اسلامی
گفتار نهم، حکمت عملی و اخلاق در ایران و اسلام
گفتار دهم، کتاب‌هایی که در موضوع ادب به زبان عربی تالیف شده
گفتار یازدهم، آیین نگارش فارسی و نثر فنی عربی

هر گفتار به مقاله‌ی جداگانه‌ای می‌ماند که مقدمه، چند زیربخش و نتیجه‌گیری پایانی دارد. مستندسازی بحث‌ها با پانوشت‌های هر صفحه انجام شده و هم از کتاب‌های کهن و هم از کتاب‌های خاورشناسان نقل قول شده است. جمله‌ها بسیار روان و پاراگراف‌بندی تا اندازه‌ی زیادی سازمان‌یافته انجام شده است. برای نمونه‌ای از چگونگی نگارش کتاب یکی از پاراگراف‌های دیباچه‌ی آن در پی می‌آید:
"یکی از کارهای خردمندانه‌ی ساسانیان آن بود که نیروی دولت خویش را با تقویت فرهنگ ملی و زنده‌کردن دین و آیین ایرانی که خود بزرگ‌ترین پشتیبان بود هرچه استوارتر گردانیدند. نخستین سنگ‌بنای عظیم به دست اردشیر بابکان گذارده شد. بدون شک بزرگ ترین خدمت او به مردم این سرزمین کوششی است که در راه گردآوردن قسمت‌های پراکنده‌ی اوستا و نشر دین زردشت به کار برد. این سیاست بخردانه که جانشینان وی نیز از آن پیروی کردند در تکمیل وحدت ملی ایران و نیرومند ساختن ایرانیان اثر معجزه‌آسایی داشت و به زودی چشم معاصران این دولت را خیره ساخت. اردشیر با این کار خود توده‌های از هم گسیخته‌ی ایرانی را در یک راه درآورده و همه را در زیر یک پرچم دارای یک دین و یک آرمان گردانیده بود."